Menu

Contact

De communicatiespiegel


Freek de Jonge, cabaretier

Personen die zich publiek presenteren, spiegelen wij aan de ‘Wet van Maier’ (E = K x A). Het Effect van een optreden wordt bereikt door Kwaliteit én Acceptatie van de inhoud. En deze acceptatie heeft alles te maken met de wijze van presenteren...

Freek de Jonge was een fenomeen. Freek de Jonge is nog steeds een fenomeen. Er wordt hier impliciet een tegenstelling gesuggereerd. En die bestaat ook.
Het fenomeen trad donderdag 28 november op bij Pauw & Witteman. De taalvirtuoos verdiende een belangrijk deel van zijn waanzinnige succes op de planken met zijn onnavolgbare woordgrappen, waarbinnen humoristische ironie en scherp cynisme elkaar afwisselden. Hij was geweldig. Het ging snel, was actueel, enerverend en had een boodschap. Vooral de persoonlijke, maar eigenlijk nog meer de inhoudelijke vitaliteit kluisterde de mensen aan Freeks oraties.  Freek de Jonge was een fenomeen.

Freek de Jonge is een fenomeen. Maar in tegenspraak met het bovenstaande lijkt Freek te zijn verworden tot een verzuurde artiest die om aandacht vecht, aandacht krijgt en zichzelf dan vaak verliest in een, bij zijn gehoor ongemakkelijk voelende, verongelijktheid. Zo was het ook tijdens zijn recente optreden. Hij zat daar voor het aanprijzen van zijn nieuwe programma 'Zondermeer' – samenvoeging van 'zonde – onder meer'. In zijn onderhandeling met de redactie van P&W had hij ongetwijfeld – zoals dat tegenwoordig gebeurt – 'minimale spreektijd' bedongen om zijn culturele productie te promoten.
En dan voelt hij de behoefte om op moraliserende en docerende toon in te haken op een aan tafel eerder gevoerde discussie over vermeende 'linkse indoctrinatie op universiteiten'. Hij introduceert daar een op zichzelf interessante these over een naar zijn mening nieuwe maatschappelijke stroming onder de term 'populistisch correct'. In zijn toelichting maakt hij duidelijk dat rechts-populistische politici in Nederland hun verantwoordelijkheid ontlopen. En de hoogmoedige linkse stroming uit de jaren 60, zetelend op het huidige politieke pluche, lijkt ook niet meer te weten hoe het moet.

Op zich is zijn stellingname een prima opstap voor verdere discussie, die dan ook spontaan loskomt. Er ontstaat een kakafonie aan argumenten. En dan zien we Freek als inmiddels herkenbaar nieuw fenomeen van de verzuurde, verongelijkte artiest, die krampachtig claimt meer minuten te moeten krijgen om zijn nieuwe programma en boek te promoten. Hij staat boos op, hij moet toch ook nog een stuk uit zijn nieuwe programma zingen. Formuleert pathetisch dat je dat eigenlijk in de stemming waarin hij inmiddels verkeert, niet meer van hem kunt verwachten, maar kruipt toch achter de microfoon. Hij is en blijft tenslotte naast artiest ook zakenman. Zijn 'zing-zeggend' optreden onder prachtige muzikale begeleiding maakt plots weer veel goed.

Freek moet inhoudelijke mildheid en meer beschouwing zoeken. Mildheid van de grote entertainer die hij was en toch ook nog best een beetje is. Reflecterend, stimulerend naar jongeren toe en natuurlijk ook, in Freeks geval, vanzelfsprekend  met weer nieuwe creatieve erupties. Hij moet echter proberen weg te blijven van die vervelende polariserende toonzetting die hem in zijn publieke optredens inmiddels zo kenmerkt. Hij doet zichzelf ermee  tekort, omdat het positieve beeld van Freek, dat we graag willen koesteren, overeind moet blijven. Want Freek de Jonge is nog steeds een fenomeen!    

Raoul Hoyng, trainer/coach